Winnice Porto i Vila Nova de Gaia – jak zwiedzać i gdzie na degustację wina?

Zwiedzanie winiarni w Porto

Poszłam do Real Companhia Velha bez obiadu. To był mój pierwszy i największy błąd w Portugalii. Wyszłam po degustacji czterech rodzajów porto – z których każde ma około 20% alkoholu – z jednym, palącym pragnieniem: pizza. Wtedy byłam weganką. Jednak było mi to zupełnie obojętne. Skończyłam, zajadając pizzę pepperoni i marząc tylko o tym, żeby bezpiecznie wrócić do pokoju. Porto jest obłędne i pyszne, ale błagam – idźcie tam najedzone!

winnice porto - wielka dębowa beczka w Real Companhia Velha
Jedna z wielkich beczek znajdujących się z głównym pomieszczeniu winiarni Real Companhia Velha

Winnice Porto – gdzie właściwie szukać winiarni?

Większość turystów przyjeżdżających do tego pięknego miasta popełnia ten sam błąd. Szukają frazy winnice porto i spodziewają się rzędów krzewów winogron tuż obok słynnego mostu. To dwa zupełnie różne miejsca.

Prawdziwe winnice, czyli miejsca gdzie rosną winogrona, znajdują się w Dolinie Douro – malowniczym regionie oddalonym o około 2-3 godziny drogi od miasta. Z kolei w samym Porto, a konkretnie tuż obok niego, znajdziecie piwnice i winiarnie gdzie wino leżakuje.

Jeśli planujesz zwiedzanie i degustację, celem są piwnice w Vila Nova de Gaia. To tutaj, tuż przy brzegu rzeki, dojrzewa najsłynniejszy trunek Portugalii. W tym artykule skupiam się właśnie na tym – wycieczka do Doliny Douro to osobna bajka na osobny dzień.

barcos rabelos na rzece Douro - tradycyjne łodzie do transportu wina porto
Brzeg rzeki Duero z zabytkowymi łodziami przeznaczonymi do transportu beczek z winem

Vila Nova de Gaia – co to za miejsce i jak tam trafić?

Vila Nova de Gaia to technicznie osobne miasto, choć dla turysty wygląda jak dzielnica Porto. Leży dokładnie po drugiej stronie rzeki Douro. Od XVIII wieku to właśnie tutaj przetrzymuje się dojrzewające wino porto – bliskość ujścia rzeki do oceanu zapewnia stabilną wilgotność i temperaturę, idealne warunki do wieloletniego leżakowania w dębowych beczkach.

Jak tam trafić? To najprostsza część planu. Wystarczy przejść pieszo przez most Dom Luís I – spacer z centrum Porto zajmie Wam około 15 minut. Można też pojechać metrem, ale widoki z mostu są tak obłędne, że polecam własne nogi. Nabrzeże w Gaia ma zupełnie inny klimat niż Ribeira po stronie Porto – więcej naganiaczy, muzyki na żywo i zapachu starego drewna. Porto warto potem odkryć też ścieżką kafli azulejo.

Winiarnia Real Companhia Velha

Real Companhia Velha – mój wybór i relacja z degustacji

Szukając miejsca na wizytę, sprawdziłam kilka opcji. Ostatecznie padło na Real Companhia Velha – najstarszą portugalską firmę winiarską, co dodaje całej wizycie autentyczności.

Ciekawostka nr 1 – Na terenie Real Companhia Velha znajduje się Konsulat Polski.

Ciekawostka nr 2 – Wino z Real Companhia Velha możecie znaleźć w sklepach Żabka 🙂

Historia winiarni

Real Companhia Velha została założona w 1756 roku przez króla Józefa I z zadaniem „podtrzymywania uprawy winorośli i zachowania ich naturalnej produkcji”. Firma posiada pięć posiadłości w Dolinie Douro i produkuje wino nieprzerwanie od ponad 250 lat. Na terenie winiarni mieści się Konsulat RP w Porto – tak, to nie żart.

Jedna z pracownic jest Polką i prowadzi oprowadzanie w języku polskim. Jeśli zależy Wam na tym szczególe, warto zapytać przy rezerwacji.

Opcje zwiedzania i ceny

Na miejscu możecie wybrać jeden z dwóch wariantów:

  • Podstawowy – zwiedzanie głównej sali ze starzejącym się winem i degustacja 2 rodzajów porto
  • Rozszerzony (ok. 15 euro) – to samo plus wejście do zabytkowej piwniczki z bardzo starymi butelkami i degustacja 4 win

Polecam wariant rozszerzony. Zabytkowa piwniczka robi niesamowite wrażenie – ściany pokryte czarną pleśnią, butelki zakurzone od kilkudziesięciu lat. Brzmi mało apetycznie, ale dla wina to świetny sygnał: oznacza stałą, wysoką wilgotność. Widok tych butelek pozwala poczuć historię miejsca lepiej niż jakikolwiek opis.

Czego się spodziewać podczas degustacji?

Na stole wylądowały cztery kieliszki: Ruby, Tawny i dwa rodzaje Vintage. Każde zupełnie inne – Ruby owocowe i intensywne, Tawny z nutami orzechów i karmelu, Vintage najbardziej złożone. Najlepiej smakowało mi Vintage, pewnie dlatego że na co dzień piję wytrawne wina.

Pamiętajcie jednak o jednym: każde z tych win ma 20% alkoholu. To nie jest lekkie winko do obiadu. Po czterech porcjach na pusty żołądek świat zaczyna wirować zdecydowanie szybciej – co miałam okazję sprawdzić osobiście. Zjedźcie coś solidnego przed wyjściem. Serio.

zabytkowa piwniczka Real Companhia Velha - butelki pokryte pleśnią
Zabytkowa piwniczka w Real Companhia Velha

Inne winiarnie w Vila Nova de Gaia

Podczas spaceru wzdłuż nabrzeża minęłam wiele innych miejsc. Każda winiarnia ma swoją architekturę i historię – i nawet z zewnątrz robi wrażenie skala całego kompleksu. Byłam w środku tylko w Real Companhia Velha, ale jeśli macie więcej czasu, warto zajrzeć do:

  • Sandeman – rozpoznacie ich po logo faceta w czarnej pelerynie (The Don). Jedna z najbardziej rozpoznawalnych marek porto na świecie.
  • Calem – tuż przy moście, często łączą degustację z pokazami Fado.
  • Taylor’s – słyną z pięknego tarasu i pawia chodzącego po ogrodzie.
  • Graham’s – nieco dalej na wzgórzu, za to z jednym z najlepszych widoków na Porto.

Poza tym: Ferreira, Ramos Pinto, Croft, Offley i kilkanaście innych. Moja rada – wybierzcie jedną, maksymalnie dwie winiarnie i poświęćcie im czas. Po trzeciej degustacji i tak nie poczujecie różnicy w smaku.

sala degustacyjna Real Companhia Velha - degustacja wina porto

Wino porto – krótki przewodnik dla laików

Porto to wino wzmacniane spirytusem winnym, produkowane wyłącznie w regionie Douro w Portugalii. Ma około 20% alkoholu i objęte jest ochroną nazwy pochodzenia – żadne inne wino na świecie nie może legalnie nazywać się „porto”.

Rodzaj wina PortoKolorSmakKiedy pić
Rubygłęboka czerwieńowocowy, intensywnydeser
Tawnybursztynowyorzechy, suszone owoce, waniliadeser lub aperitif
White (Branco)złotyod wytrawnego do słodkiegoaperitif, świetne z tonikiem
Pink/Roséróżowylekkie, owocoweaperitif, na upalne dni
Vintagerdzawa czerwieńzłożony, dla koneserówdeser, specjalne okazje

Porto jest zbyt mocne do głównych dań – wytrawne wersje pije się jako aperitif, słodkie jako wino deserowe. Kiedyś w restauracji kelner odmówił mi podania słodkiego porto do ryby. W Portugalii kultura picia wina jest traktowana bardzo poważnie.

Gdy mieszkałam w Portugalii znalazłam inne dobre wykorzystanie wina Porto -> piłam jego szoty zamiast wódki czy whisky na imprezach 😉

Czym jest wino wzmacniane?

Wino wzmacniane to takie, do którego podczas fermentacji dodaje się spirytus winny. W przypadku porto dzieje się to w momencie gdy wino osiągnie około 7% alkoholu. Dodatek spirytusu zatrzymuje fermentację – cukier z winogron nie zdąży odfermentować, więc wino pozostaje słodkie i mocne. Stąd te 20%.

winiarnia Real Companhia Velha
Sala degustacyjna w Real Companhia Velha

Jak zaplanować wizytę – praktyczne wskazówki

  • Rezerwacja – w sezonie (czerwiec-wrzesień) obowiązkowa online. Poza sezonem często można przyjść bez rezerwacji, ale jeśli zależy Wam na polskim przewodniku – piszcie lub dzwońcie wcześniej.
  • Czas – na pełne zwiedzanie z degustacją rozszerzoną liczcie 2-2,5 godziny. Z doliczeniem spaceru nabrzeżem – całe popołudnie.
  • Kiedy jechać – winiarnie działają cały rok. Wrzesień i październik to winobranie w Dolinie Douro – dobry moment jeśli chcecie poczuć klimat zbiorów.
  • Dojście – most Dom Luís I pieszo, ok. 15 minut z centrum. Darmowa atrakcja z najlepszym widokiem na miasto.

Więcej informacji na oficjalnej stronie: https://realcompanhiavelha.pt/en/caves/

wnętrze winiarni Taylor's w Vila Nova de Gaia
Wnętrze winiarni Taylor’s

A co z Doliną Douro?

Wiele osób pyta jak dojechać z Porto do Doliny Douro – bo tam rosną winogrona i tam odbywa się winobranie. To zupełnie osobna, całodniowa wycieczka. Opcje dojazdu:

  • Pociągiem – linia Linha do Douro, uznawana za jedną z najpiękniejszych w Europie, ok. 2 godziny jazdy
  • Rejsem statkiem – relaksująca opcja, zazwyczaj najdroższa
  • Samochodem – największa swoboda, ale wtedy kierowca nie degustuje

Sama tam nie byłam – Dolina Douro wciąż czeka na mojej liście. Tymczasem o tym co warto zobaczyć w regionie Porto piszę tutaj.

winiarnia Calem w Vila Nova de Gaia - jedna z najpopularniejszych winiarni porto
Front winiarni Calem, Porto

Moja ocena

Wizyta w Real Companhia Velha to jeden z moich ulubionych punktów całego wyjazdu do Porto. Polskie oprowadzanie, klimat pleśniowej piwniczki i cztery solidne kieliszki wina robią robotę – nawet jeśli nie uważacie się za koneserów. Historia tego miejsca wciąga sama w sobie.

Ocena: 10/10, mimo pizzy pepperoni. A może właśnie dzięki niej. Następnym razem zjem obiad przed wyjściem. 😉

wejście do winiarni Warre's w Vila Nova de Gaia
Wejście do winiarni Warre’s

FAQ

Czy winnice znajdują się w samym Porto?

Nie – winiarnie gdzie leżakuje wino i odbywają się degustacje znajdują się w Vila Nova de Gaia, po drugiej stronie rzeki Douro. Stamtąd pieszo przez most Dom Luís I to ok. 15 minut z centrum Porto. Same winnice gdzie rosną winogrona są w Dolinie Douro, ok. 100 km od miasta.

Ile kosztuje degustacja w winiarniach Porto?

Ceny zaczynają się od ok. 12-15 euro za podstawowy pakiet. Bardziej rozbudowane degustacje z winami Vintage mogą kosztować od 25 do nawet 100 euro.

Które winiarnie w Porto są najpopularniejsze?

Sandeman, Calem, Taylor’s i Real Companhia Velha. Każda ma nieco inny klimat i historię.

Czy degustacja wymaga rezerwacji?

W sezonie letnim – zdecydowanie tak. Wiele winiarni ma ograniczoną liczbę miejsc na konkretne godziny zwiedzania.

Kiedy odbywa się winobranie w Portugalii?

We wrześniu i październiku. To dobry moment na wycieczkę do Doliny Douro – można zobaczyć zbiory na własne oczy.

Czym różni się wino porto od zwykłego wina?

Porto to wino wzmacniane spirytusem winnym – ma ok. 20% alkoholu i jest wyraźnie słodsze od wina stołowego. Pije się je w mniejszych ilościach, zazwyczaj jako aperitif lub wino deserowe.